Voor mijn nieuwe boek, 'Geld stuurt de wereld', sprak ik met verschillende financiële experts. In dit interview: Michael Jantzi. Als CEO van Sustainalytics helpt hij bedrijven en investeringsmanagers om betere beslissingen te nemen bij hun maatschappelijk verantwoorde investeringen. Hij laat zien hoe er met duurzaam investeren meer waarde wordt gecreëerd. Zijn grootste supporters komen uit Nederland.

Twintig jaar geleden bedacht de Canadees Michael Jantzi de Jantzi Social Index. Dit was een toen nog niet bestaande lijst van zestig Canadese bedrijven die op het gebied van maatschappelijk en ecologisch verantwoord ondernemen uitblinken. Het initiatief voorzag in een behoefte. Een voorhoede van investeerders in duurzaamheid in Canada kreeg hiermee een instrument in handen om hun achterban te laten zien dat ook deze vorm van beleggen prima rendementen biedt. Sterker nog: dat de winst op de langere termijn groter is. En dat deze beleggingsvorm een geweldige investering is in de reputatie en de marktpositie van het onderliggende bedrijf én de beleggers zelf.

Meer maatschappelijke verantwoording
Jantzi: ‘Het was de tijd van de eerste grote bestuursschandalen. In de VS had je Enron en in Europa Parmalat. Beide bedrijven gingen failliet omdat bestuurders wel heel vrij omgingen met de cijfers. Dat zette verantwoord investeren op de kaart. Het grote publiek en de politiek eisten een betere maatschappelijke verantwoording. De investmentmanagers vroegen om een andere vorm van aandelenanalyse en -onderzoek. In een paar jaar tijd ontstond zo een robuuste groeimarkt die wij als klein pioniersbedrijf nooit in ons eentje zouden kunnen bedienen. Daarom zijn we toen ook als Jantzi Research samengegaan met Sustainalytics (dat weer ontstaan was uit het Nederlandse initiatief Dutch Sustainability Research).’

Rol Nederlandse aandeelhouders
‘Nu zijn we een van de twee grootste ondernemingen wereldwijd in sustainability analytics (MSCI is de andere onderneming). We ontwikkelen methoden en instrumenten om de echte waarde van maatschappelijk verantwoord ondernemen te kunnen laten zien en ook beter te kunnen vergelijken. Mede dankzij de Triodos Bank, PGGM en ABN Amro MeesPierson, onze Nederlandse aandeelhouders van het eerste uur, hebben we een enorme ontwikkeling doorgemaakt.’

Kleine greep uit werkzaamheden
Jantzi heeft als CEO van Sustainalytics meer dan 200 werknemers onder zijn hoede, verdeeld over vestigingen in elf landen. Ook de werkzaamheden hebben zich verbreed. In de beginjaren hield Sustainalytics zich vooral bezig met het doen van ESG-onderzoek en benchmarks als leidraad voor ethische investeerders. Tegenwoordig doen Jantzi en zijn mensen ook wereldwijd onderzoek naar de milieu- en sociale effecten van investeringsprogramma’s in opkomende markten. Ook berekenen ze de innovatiekracht van ondernemingen die goed scoren op de mede door Sustainalytics ontwikkelde environment, social and government criteria.  

Snelle ontwikkeling
‘Dit vak ontwikkelt zich snel. Een paar jaar geleden waren beleggers en ondernemers nog vooral geïnteresseerd in hoe gevoelig een bepaalde investering is voor klimaatverandering of dat men zich ergens in de keten schuldig maakt aan schending van de mensenrechten. Nu vragen ze ons of we ze willen helpen met het verbeteren van de besluitvorming bij alle aspecten van maatschappelijk verantwoord ondernemen. Dus niet alleen of een investering wel voldoet aan de duurzaamheidscriteria. Maar ook of op goede wijze verantwoording wordt afgelegd over het gevoerde beleggingsbeleid aan deelnemers en of de gehanteerde criteria nog wel up-to-date zijn.’

Ethisch beleggen wordt mainstream

Brede basis

Er is volgens Jantzi nog veel winst te behalen. ‘Nog lang niet iedereen verstaat hetzelfde onder duurzaam ondernemen. Ook is nog lang niet iedereen overtuigd van de waarde ervan op de langere termijn. De kapitaal- en financieringsmarkten hebben harde en goed onderbouwde bewijzen nodig om vervolgstappen te kunnen zetten. Wij zien het als onze taak om daarvoor de instrumenten en methodologieën te leveren. Als vak hebben we nog een lange weg te gaan, maar er ligt al wel een sterke basis.‘

Nederlandse professionaliteit
Hoewel de markt voor Sustainalytics en andere aanbieders dus in aanleg groot is, is het bedrijf vooralsnog alleen succesvol op de Noord-Amerikaanse en Europese markten, en is vooral sterk in Nederland. ‘Nederland is voor ons een belangrijke markt op het gebied van verantwoord beleggen. Niet alleen omdat drie van onze aandeelhouders er vandaan komen, maar ook door de professionaliteit van de markt voor verantwoorde beleggingen. Nederlandse pensioenfondsen zijn daarin wereldleiders. Ze realiseren zich als geen ander dat zij beleggen met een langetermijn investeringshorizon en dat een verantwoord beleggingsbeleid van het grootste belang is om straks aan hun verplichtingen te kunnen voldoen. Ze hebben ons nodig om te laten zien dat hun verwachtingen over de opbrengsten van hun duurzame beleggingen realistisch zijn en goed zijn onderbouwd.’

Doorbraak op komst?
Jantzi ziet de toekomst van sustainability analytics dan ook positief tegemoet. Als ondernemer én als duurzaam idealist. ‘In dit vak moet je een beetje van beide in je hebben. Ethisch beleggen wordt mainstream. Dit betekent dat we als Sustainalytics een fantastische uitgangspositie hebben op de belangrijkste groeimarkt van bedrijfs- en aandelenresearch. Dat doet me goed als ondernemer. Tegelijkertijd helpt dit ook om veel van de barrières weg te halen die de grote doorbraak van duurzaam beleggen nog in de weg staan. Dat doet me dan weer goed als iemand die een duurzame wereld belangrijk vindt.’   


Het boek Geld stuurt de wereld - Jij bepaalt de koers van Anne-Marie Rakhorst verscheen op 26 november 2015.